Galeria
Teofil Ociepka
Biografia
TEOFIL OCIEPKA (ur. 1891 w Janowie, zm. 1978 w Bydgoszczy) – pracował w kopalni „Giesche” (później „Wieczorek”) jako maszynista w kopalnianej elektrowni. Już od wczesnej młodości zafascynowany był naukami tajemnymi, astrologią, magią. Z okultyzmem, który miał zdeterminować jego życie, zetknął się podczas I wojny światowej, kiedy był żołnierzem armii niemieckiej. Wstąpił do Loży Różokrzyżowców, a jego duchowym mistrzem został Filip Hohmann z Wirtembergii, który korespondencyjnie wskazywał mu, jak ma postępować. Za jego namową Ociepka utworzył w Janowie gminę okultystyczną, której przewodził. Został także mistrzem nauk tajemnych. Również Hohmann w 1927 r. polecił mu, aby zaczął malować, ponieważ rozwijane w ten sposób poczucie piękna miało go prowadzić do doskonałości duchowej. Obrazy w tym przypadku miały pełnić funkcję poznawczą i moralizatorsko-etyczną, funkcja estetyczna pozostawała na dalszym planie. Pierwsze próby malarskie nie były udane, a po krytyce jaka go spotkała ze strony prof. Tadeusza Dobrowolskiego w 1930 r. Ociepka porzucił malowanie.
Wrócił do niego dopiero po kilkunastu latach. W 1946 r. założył wraz z Ottonem Klimczokiem zespół plastyczny, który rok później został przekształcony w koło plastyczne przy Domu Kultury KWK „Wieczorek”. W ten sposób uformowało się środowisko twórców nazwane później Grupą Janowską, a twórcy ci mieli stać się w przyszłości najwybitniejszymi przedstawicielami malarstwa naiwnego w Polsce, oddziałującymi na kolejne generacje artystów nieprofesjonalnych. Ociepka należał do Grupy Janowskiej do 1959 r., kiedy to ożenił się i przeniósł z żoną do Bydgoszczy. Zaprzestał też wtedy praktyk okultystycznych. W wypromowaniu malarstwa Ociepki duży udział miała Izabela Czajka-Stachowicz, która zorganizowała mu w 1948 r. indywidualną wystawę w Warszawie. Wydarzenie to przyczyniło się do wielkiej kariery artystycznej Ociepki. Malowanie pozostało dla niego do końca życia drogą do poznania Absolutu, jego obrazy to mistyczno-symboliczne moralitety obrazujące walkę Dobra ze Złem. Istotne miejsce w jego malarstwie zajmuje problematyka Saturna i jego wyimaginowanego świata roślinnego i zwierzęcego. Ociepka uważał bowiem, za okultystami, iż Saturn jest planetą mającą znaczący i bezpośredni wpływ na życie ziemskie, a np. nasze ciała astralne przed i po śmierci przebywają właśnie na Saturnie. Stąd jego malarstwo to w zamyśle przekazywanie nam tajemnej wiedzy o nas samych. W późniejszym czasie malarz chętnie podejmował tematykę wierzeń śląskich (legendy, podania, klechdy), które zrobiły na nim tak ogromne wrażenie w dzieciństwie. Ociepka stal się ikoną polskiego malarstwa naiwnego, a jego twórczość zdobyła światowy rozgłos.
